Δάσος Σκιρίτιδας
Παράλληλο σύμπαν
Αποτελείται από 40.000 στρέμματα βλάστησης κάθε λογής: το δάσος της Σκιρίτιδας είναι από τα ομορφότερα και σπουδαιότερα δάση της πατρίδας μας. Στον τόπο αυτό στην αρχαιότητα ζούσαν οι Σκιρίτες, ξακουστοί πολεμιστές που πολεμούσαν στο πλευρό των Σπαρτιατών και μάλιστα αποτελούσαν ένα επίλεκτο σώμα του στρατού τους. Βελανιδιές, έλατα και πεύκα, καστανιές, κερασιές, καρυδιές — και τι δεν συναντάς εδώ. Γύρω από το δάσος, υπέροχα ορεινά χωριά: η Κερασιά και η Βλαχοκερασιά, οι Καλτεζές και οι Κολλίνες.
Κερασιά και Βλαχοκερασιά
Στον δρόμο για Σπάρτη, 20 χλμ. νότια της Τρίπολης, στρίβεις δεξιά. Πολύ σύντομα συναντάς το πρώτο χωριό, την Κερασιά, κι έπειτα από λίγο τη Βλαχοκερασιά. Τα δυο χωριά αποτελούσαν στο παρελθόν γειτονιές του ίδιου χωριού και βρίσκονται ψηλά, στα 1.000 μέτρα περίπου υψόμετρο.
Παλιά παραδοσιακά πέτρινα σπίτια που, σε πολλές περιπτώσεις, τείνουν να απορροφηθούν από την αδυσώπητα οργιώδη φύση, που εδώ είναι στα καλύτερά της. Ειδικά στην Κερασιά θα συναντήσεις πολλές πέτρινες κρήνες εξαίρετης αρχιτεκτονικής, φτιαγμένες από Λαγκαδινούς μάστορες, και χώρους αναψυχής με νερά και πλατάνια. Μάλιστα, έχει σχεδιαστεί μια πανέμορφη κυκλική διαδρομή περίπου 3,5 χλμ., ο «Περίπατος της Κερασιάς», όπου περνάς από όλα τα σημεία ενδιαφέροντος του χωριού.
Η εκκλησία του Αγίου Παντελεήμονα, ένας μεγαλοπρεπής ναός, ξεχωρίζει στο κέντρο του χωριού. Το καλά διατηρημένο παλιό δημοτικό σχολείο, που έχει μετατραπεί σε λαογραφικό μουσείο, και το παραδοσιακό πέτρινο αλώνι είναι επίσης σημεία ενδιαφέροντος που δεν πρέπει να αγνοήσεις. Κι αν θες να ξαποστάσεις για καφέ κάτω από τα πλατάνια, υπάρχει το καφενείο Χαγιάτι, που αυτοδιαφημίζεται ως γιατρικό για τη μελαγχολία!
Η Βλαχοκερασιά είναι το μεγαλύτερο χωριό της Σκιρίτιδας, έδρα του παλαιού ομώνυμου δήμου. Ο πληθυσμός της βαίνει μειούμενος, όπως σε πολλά χωριά της ελληνικής επαρχίας. Απαριθμεί όμως 220 μόνιμους κατοίκους, όπως θα μας πει ο Γιάννης Μπιστόλας, που θα μας φιλοξενήσει στον όμορφο ξενώνα του. «Όλα τα σπίτια θα εγκαταλειφθούν και θα ερημώσουν, οι νέοι δεν έρχονται πια», θα μας πει. Δυστυχώς, είναι μια πραγματικότητα που όλοι μας λίγο πολύ αντιλαμβανόμαστε.
Υπάρχουν όμως και εξαιρέσεις. Φωτεινό παράδειγμα η Νάντια Ηλιοπούλου με τον άντρα της, Χρήστο Κώτσινα. Έχουν στήσει έξω από το χωριό την υπέροχη ξενοδοχειακή μονάδα Foresta in Medias Mores, που συνδυάζει άριστα το μοντέρνο με το παραδοσιακό. Βρίσκεται σε ύψωμα, με εκπληκτική θέα στο δάσος και στο ηλιοβασίλεμα. Νιώθεις ότι όλο το δάσος ξανοίγεται μπροστά σου! Στο βάθος ξεπροβάλλουν οι μαγευτικές κορυφές του βόρειου Ταΰγετου. Ένα πραγματικό ησυχαστήριο, όπου μπορείς να απολαύσεις καφέ, φαγητό και διαμονή εξαιρετικής ποιότητας.
Οι ίδιοι απολαμβάνουν τη ζωή κοντά στη φύση, έχοντας εγκαταλείψει την πολυτάραχη ζωή της πρωτεύουσας για να δραστηριοποιηθούν στον τόπο καταγωγής τους. Μια επιλογή στην οποία ελάχιστοι από εμάς προχωράμε.
Όπως η Κερασιά, έτσι και η Βλαχοκερασιά είναι πνιγμένη στο πράσινο, με όμορφα πέτρινα σπίτια να το διακοσμούν εδώ κι εκεί. Αξίζει να την περπατήσεις και να την ανακαλύψεις. Στην πλατεία δεσπόζει ο τεράστιος ναός της Κοίμησης της Θεοτόκου, ενώ πολύ κοντά βρίσκεται και η γειτονιά του δημοτικού σχολείου, με το ιδιαίτερο αρχιτεκτονικά κτήριο που ακόμη λειτουργεί και έχει παιδιά. Στον δρόμο θα περάσεις κι από τον παραδοσιακό φούρνο του χωριού, που σε καλεί να δοκιμάσεις τα υπέροχα εδέσματά του.
Το μοναδικό καφενείο του χωριού, το οποίο διαθέτει και πρόχειρο φαγητό, καθώς και το περίπτερο με βιολογικά προϊόντα, βρίσκονται πάνω στον κεντρικό δρόμο. Από εδώ ξεκινά και το περίφημο μονοπάτι που διασχίζει το δάσος της Σκιρίτιδας.
Θεόρατοι κορμοί εκτοξεύονται προς τον ουρανό, δημιουργώντας ένα πρωτοφανές σύμπαν παράλληλων γραμμών.
Το κελάρυσμα του νερού είναι η μουσική συνοδεία μας καθ’ όλη τη διάρκεια της πορείας.
Το μονοπάτι του Δάσους
Πίνουμε ένα γρήγορο καφεδάκι στο καφενείο και ξεκινάμε νωρίς για την πορεία των 15 χιλιομέτρων μέσα στο δάσος! Είναι διάρκειας 6 με 7 ωρών, θα μας πουν, με υψομετρική διαφορά 470 μέτρων. Δεν είναι δύσκολη η πορεία, είναι όμως απαιτητική και σίγουρα δεν θες να νυχτωθείς μέσα στο δάσος!
Ξεδιπλώνεται μπροστά μας λοιπόν μια νέα περιπέτεια και αδημονούμε. Γρήγορα αφήνουμε πίσω μας το χωριό και εισβάλλουμε στο δάσος. Εδώ κυριαρχεί η μαύρη πεύκη. Θεόρατοι κορμοί εκτοξεύονται προς τον ουρανό, δημιουργώντας ένα πρωτοφανές σύμπαν παράλληλων γραμμών. Το διασχίζουμε εντυπωσιασμένοι καθώς ανεβαίνουμε.
Το δάσος είναι πυκνό και πολλές φορές το μονοπάτι χάνεται μέσα στη βλάστηση, δυσκολεύοντας το πέρασμα. Η σήμανση όμως είναι πολύ συχνή και εξαιρετική· είναι σχεδόν αδύνατο να χάσεις τον δρόμο σου. Τα αναρριχητικά φυτά τυλίγονται γύρω από τους πανύψηλους κορμούς και τους στολίζουν με τα φύλλα τους, δίνοντας ακόμη μεγαλύτερη ένταση στο ήδη μαγευτικό σκηνικό. Το φως με τη σειρά του, καθώς σηκώνεται ο ήλιος, προσθέτει τις δικές του λευκές γραμμές στις ευθείες των δέντρων. Είναι μια αίσθηση που θα ήθελες να διαρκέσει για πάντα.
Καθώς προχωράμε όμως, το σκηνικό αλλάζει. Άλλα δέντρα εμφανίζονται, βελανιδιές, πουρνάρια, και το μονοπάτι γίνεται κατηφορικό. Πολλές φορές, σε δύσκολα σημεία, υπάρχουν σχοινιά που σε βοηθούν να κατέβεις.
Σύντομα ακούμε τρεχούμενα νερά. Προσεγγίζουμε το δεύτερο μέρος του μονοπατιού, που είναι παραποτάμιο. Από την ευρύτερη περιοχή πηγάζει ο Ευρώτας, που ύστερα από περίπου 80 χλμ. εκβάλλει στον Λακωνικό κόλπο. Κυριαρχούν τα πλατάνια, ενώ το κελάρυσμα του νερού είναι η μουσική συνοδεία μας καθ’ όλη τη διάρκεια της πορείας. Συχνά συναντάμε εγκαταλειμμένα κτίσματα, όπως παλιούς νερόμυλους, που έχουν αφομοιωθεί από τη φύση. Τα ήρεμα νερά δημιουργούν ένα μοναδικό παιχνίδισμα αντανακλάσεων και ανταυγειών. Σχηματίζονται βάθρες στις οποίες μπορείς να κολυμπήσεις, αν και το νερό είναι αρκετά κρύο!
Η διαδρομή δίπλα στο ποτάμι έχει μεγάλη διάρκεια, είναι όμως πολύ όμορφη. Δεν σε κουράζει, παρότι είναι κάπως δύσβατη, γιατί περπατάς συνεχώς στη σκιά. Μάλιστα, λένε ότι η συνολική διάσχιση του δάσους της Σκιρίτιδας είναι κατά το μεγαλύτερο μέρος της υπό σκιά.
Κάποια στιγμή ολοκληρώνεται όμως κι αυτή και δίνει τη θέση της στην ανηφορική διαδρομή. Εδώ, καθώς ανεβαίνεις, μπορείς να απολαύσεις το μεγαλείο του δάσους από ψηλά. Στην επιστροφή μπορείς να κάνεις μια στάση στο Foresta in Medias Mores για καφέ ή φαγητό, πριν συνεχίσεις τον δρόμο σου για την ολοκλήρωση της κυκλικής διαδρομής στη Βλαχοκερασιά.
Στον νου και στην καρδιά μας μία μόνο ευχή: να μην εγκαταλείπει ο άνθρωπος όλη αυτή την ομορφιά.
Κολλίνες
Η οδική διαδρομή από τη Βλαχοκερασιά προς τις Κολλίνες είναι εξίσου εντυπωσιακή. Είναι 16 χλμ. και ο δρόμος περνά πάλι από το φανταστικό κομμάτι με τη μαύρη πεύκη, ενώ στα μισά το τοπίο αλλάζει και κυριαρχεί η δρυς. Οι Κολλίνες είναι ένα όμορφο χωριό, χτισμένο αμφιθεατρικά σε καταπράσινη πλαγιά στα 800 μέτρα υψόμετρο, με πανοραμική θέα προς τον Ταΰγετο. Κι εδώ στα αξιοθέατα συγκαταλέγονται η εκκλησία, το παλιό γυμνάσιο που έχει γίνει λαογραφικό μουσείο, καθώς και το ξωκλήσι του Αγίου Χριστοφόρου σε λόφο με βελανιδιές.
Ο δρόμος μετά τις Κολλίνες, πλακόστρωτος σε όλο το μήκος του, συνεχίζει προς τις εγκαταστάσεις της Αρκαδικής Οικολογικής Φάρμας, μιας μεγάλης κτηνοτροφικής επιχείρησης έκτασης 25.000 στρεμμάτων που αποτελεί οικολογικό πάρκο. Τα ζώα βρίσκονται στο φυσικό τους περιβάλλον και τρέφονται αποκλειστικά με βιολογικές τροφές. Τα προϊόντα διατίθενται σε καταστήματα της εταιρείας στη Γλυφάδα και στην Τρίπολη, με κρεατικά, τυροκομικά και παραδοσιακά προϊόντα.
Η Φάρμα είναι επισκέψιμη για το κοινό κατόπιν συνεννόησης, προωθώντας έτσι τον αγροτουρισμό, ενώ φιλοξενεί και ορισμένες από τις εκδηλώσεις που δίνουν ζωή στην περιοχή μέσα στη χρονιά. Στις αρχές του καλοκαιριού, το Kollines Sound Music Festival φέρνει μουσικές και συναυλίες στο φυσικό τοπίο των Κολλινών, ενώ προς το τέλος του καλοκαιριού το Skiritida Run διασχίζει το δάσος, με αφετηρία τη Βλαχοκερασιά και τερματισμό τη Φάρμα. Από την περιοχή έχει περάσει και το ιστορικό 1000 Miglia, το περίφημο ιταλικό ράλι κλασικών αυτοκινήτων, με τις Κολλίνες και την Αρκαδική Οικολογική Φάρμα να αποτελούν σταθμό της ελληνικής διαδρομής του. Το φθινόπωρο τη σκυτάλη παίρνει η Γιορτή Κάστανου στη Βλαχοκερασιά, με κάστανα, τοπικά εδέσματα, μουσική και χορό.
Κι αν υπάρχει χρόνος για μερικές ακόμη στάσεις, λίγο νοτιότερα, στις Καλτεζές, βρίσκεται η ιστορική Μονή Αγίου Νικολάου, στενά συνδεδεμένη με τα γεγονότα της Ελληνικής Επανάστασης, καθώς εδώ συγκροτήθηκε τον Μάιο του 1821 η Πελοποννησιακή Γερουσία, ένα από τα πρώτα διοικητικά όργανα των επαναστατημένων Ελλήνων. Προς το χωριό Μάναρης αξίζει μια στάση και στην εντυπωσιακή πέτρινη σιδηροδρομική γέφυρα της παλιάς γραμμής Τρίπολης–Καλαμάτας, με τα μεγάλα τοξωτά ανοίγματά της να υψώνονται μέσα στο αρκαδικό τοπίο.
Αποχαιρετάμε τον μοναδικό δρυμό, απολαμβάνοντας τον καφέ μας παρέα με τον Χρήστο και τη Νάντια στο Foresta. Το δάσος, με τα τόσα μυστικά του, απέραντο μπροστά μας. Επικρατεί απόλυτη ηρεμία και γλύκα. Ο ήλιος οδεύει σιγά σιγά προς τη δύση του, βάφοντας τον ουρανό με χρώματα. Στον νου και στην καρδιά μας μία μόνο ευχή: να μην εγκαταλείπει ο άνθρωπος όλη αυτή την ομορφιά. Γιατί, όπως πολύ σοφά θα μας πει κάποια στιγμή ο Χρήστος: «Πάνω απ’ όλα ο άνθρωπος».
Ευχαριστούμε θερμά τον Χρήστο Κώτσινα και τη Νάντια Ηλιοπούλου από το Foresta in Medias Mores για την πολύτιμη βοήθειά τους συνολικά και ιδιαίτερα σε κρίσιμες στιγμές, τον Γιάννη Μπιστόλα από τον Ξενώνα Μπιστόλας για τη θερμή φιλοξενία και, τέλος, τον Κώστα Κατσαφάνα και την Ελένη Καρούντζου από τον Δήμο Τρίπολης για τη συνδρομή τους στην πραγματοποίηση αυτού του αφιερώματος.
Προτάσεις
info's
Foresta in Medias Mores, στη Βλαχοκερασιά.
Η ποιοτικότερη —και ίσως η ποιητικότερη— επιλογή διαμονής στην περιοχή. Χτισμένο στο επάνω άκρο του χωριού, αγναντεύει το πευκοδάσος της Σκιρίτιδας και τις κορυφογραμμές του Ταϋγέτου. Διαθέτει δέκα κομψά διαμορφωμένα δωμάτια, καφέ-μπαρ και εστιατόριο, ανοιχτά και σε εξωτερικούς επισκέπτες. Η κουζίνα συνδυάζει την παράδοση με μια πιο σύγχρονη ματιά, χρησιμοποιώντας εποχικά υλικά από αγροκτήματα και τυροκομεία της Αρκαδίας, αλλά και από τον κήπο των ιδιοκτητών.
Τηλ.: 271 110 4099. Web: www.forestahotel.com.
Ξενώνας Μπιστόλας – Bistola Guesthouse, μέσα σε ένα καταπράσινο τοπίο στη Βλαχοκερασιά.
Ένας περιποιημένος και ήσυχος ξενώνας, με θερμή, προσωπική φιλοξενία και δωμάτια που φέρουν τα ονόματα των εννέα Μουσών, με θέα στον όμορφο κήπο ή στο βουνό. Η σάλα με το τζάκι, το μπαρ και η ηλιόλουστη βεράντα συμπληρώνουν την αίσθηση ενός φιλόξενου ορεινού καταλύματος.
Τηλ.: 271 038 2592, 694 430 6223. Email:
Το Χαγιάτι, στην Κερασιά. Παραδοσιακό καφενείο στη σκιά των πλατάνων και μία από εκείνες τις ανεπιτήδευτες στάσεις που διατηρούν κάτι από τον παλιό ρυθμό του χωριού— ένα μικρό «γιατρικό για τη μελαγχολία».
Τηλ.: 271 038 2006.
Skiritis, στο Αλεποχώρι, επάνω στον δρόμο Τρίπολης– Σπάρτης.
Εστιατόριο και καφέ που λειτουργεί ως βολική στάση για τους ταξιδιώτες, με παραδοσιακή ελληνική κουζίνα, μαγειρευτά και πιάτα της ώρας. Διαθέτει επίσης επιλεγμένα παραδοσιακά προϊόντα της περιοχής. Τ
ηλ.: 271 038 2362, 694 345 3583.